Podstawa prawna do przeprowadzenia kontroli mieści się w art. 9u ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2025 r. poz. 733) który stanowi, że Wójt, burmistrz lub prezydent miasta sprawuje kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów ustawy.
Do kontroli stosuje się przepisy art. 379 i art. 380 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska.
I. Organ uprawniony
Organem uprawnionym do kontroli przestrzegania i stosowania przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w Gminie Długołęka jest Wójt.
Wójt Gminy Długołęka jako organ kontrolny upoważnia do przeprowadzenia kontroli podległych mu pracowników Urzędu. Pracownicy przeprowadzają kontrole na podstawie stosownych upoważnień oraz legitymacji służbowej uprawniającej do przeprowadzenia czynności kontrolnych.
Podmioty kontrolowane w zakresie gospodarowania odpadami komunalnymi kontroli, podlegają właściciele nieruchomości zamieszkałych objęci gminnym systemem gospodarowania odpadami komunalnymi oraz właściciele nieruchomości niezamieszkałych, którzy nie zostali objęci gminnym systemem gospodarowania odpadami komunalnymi.
II. Kontrolujący, wykonując kontrolę, jest uprawniony do:
- wstępu wraz z rzeczoznawcami i niezbędnym sprzętem przez całą dobę na teren nieruchomości, obiektu lub ich części, na których prowadzona jest działalność gospodarcza, a w godzinach od 6 do 22 – na pozostały teren;
- przeprowadzania badań lub wykonywania innych niezbędnych czynności kontrolnych;
- żądania pisemnych lub ustnych informacji oraz wzywania i przesłuchiwania osób w zakresie niezbędnym do ustalenia stanu faktycznego;
- żądania okazania dokumentów i udostępnienia wszelkich danych mających związek z problematyką kontroli.
W przypadku gdy przeprowadzenie kontroli wymaga obecności przedstawicieli Policji, Wójt może wystąpić z wnioskiem do właściwego komendanta Policji o pomoc, jeżeli jest to niezbędne do przeprowadzenia czynności kontrolnych. Na wniosek Wójta właściwy miejscowo komendant Policji jest obowiązany do zapewnienia kontrolującym pomocy Policji w toku wykonywania czynności kontrolnych.
III. Przebieg kontroli
Kierownik, pracownik kontrolowanego podmiotu oraz kontrolowana osoba fizyczna obowiązani są umożliwić przeprowadzanie kontroli, a w szczególności dokonanie odpowiednich czynności. Z czynności kontrolnych kontrolujący sporządza protokół. Przed podpisaniem, protokół można odczytać na głos lub dać do przeczytania osobie kontrolowanej. Następnie następuje podpisanie protokołu przez osobę kontrolującą oraz kontrolowaną. W razie odmowy podpisania protokołu przez osobę kontrolowaną umieszcza o tym wzmiankę w protokole, a odmawiający podpisu może w terminie 7 dni, przedstawić swoje stanowisko na piśmie. Dokumentacja fotograficzna stwierdzonych nieprawidłowości stanowi załącznik do spisanego protokołu. Jeden egzemplarz protokołu przekazuje się kontrolowanemu.
W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości, zamieszcza się je w protokole. W protokole odnotowuje się również uwagi i zastrzeżenia oraz zalecenia pokontrolne (np. pouczenie o niezwłocznym zastosowaniu się do obowiązku segregacji lub konieczności dokonania korekty deklaracji). Nieprawidłowości stwierdzone podczas pierwszej kontroli skutkują pouczeniem i wskazaniem zaleceń pokontrolnych. Wykonanie zaleceń pokontrolnych podlega sprawdzeniu w drodze rekontroli. Jeżeli rekontrola na nieruchomościach zamieszkałych wykaże, że nieprawidłowości w segregacji zachodzą w dalszym ciągu, zostanie wszczęte postępowanie w celu naliczenia wyższej opłaty za wywóz odpadów komunalnych.
Na nieruchomościach niezamieszkałych – jeżeli rekontrola wykaże, że w dalszym ciągu dana nieruchomość nie ma zawartej umowy na wywóz odpadów komunalnych zawartych z firmą będącą w rejestrze firm regulowanych, zostanie skierowany wniosek do Policji o wykroczenie z art. 10 ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych w sposób niezgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi podlegające karze grzywny.
IV. Cel kontroli
Celem kontroli jest weryfikacja przestrzegania przepisów dotyczących postępowania z odpadami komunalnymi, w szczególności w zakresie:
– prawidłowego prowadzenia segregacji odpadów;
– prawidłowego oznakowania i dostosowania pojemników do selektywnej zbiórki odpadów (zgodnie z obowiązującym systemem kolorystycznym i frakcjami odpadów);
-posiadania ważnej umowy na odbiór odpadów komunalnych (dotyczy nieruchomości niezamieszkałych, na których prowadzona jest działalność gospodarcza);
– zgodność liczby osób zamieszkujących ze złożoną deklaracją;
– ustala czy dany właściciel nieruchomości zadeklarował gromadzenie odpadów ulegających biodegradacji w pojemniku do tego przeznaczonym czy zagospodarowanie ich w przydomowym kompostowniku.
V. Typowanie podmiotów kontrolowanych
Typowanie podmiotów kontrolowanych dokonuje się na podstawie zgłoszeń dokonywanych przez odbiorcę odpadów, dotyczących niedopełnienia obowiązku segregacji na danej nieruchomości – poprzez zgłoszenia na piśmie oraz podczas ich weryfikacji w systemie gospodarki odpadami komunalnymi.
